यामलाल कँडेल
यामलाल कँडेल एक नेपाली राजनीतिज्ञ र समाजसेवी हुन्। उनी नेपालको विभिन्न सामाजिक, राजनीतिक र विकासात्मक मुद्दामा सक्रिय एक प्रमुख व्यक्तित्वका रूपमा परिचित छन्। यमलाल कंडेलले विशेष गरी नेपालका ग्रामीण र पिछडिएका क्षेत्रहरूको समृद्धि र विकासका लागि योगदान दिएका छन्। उनको प्रमुख ध्यान शिक्षा, स्वास्थ्य, सामाजिक समानता र न्यायका क्षेत्रमा रहेको छ। यमलाल कंडेलले आफ्नो राजनीतिक यात्रा र कार्यक्षेत्रमा समाजका सबै वर्गको उत्थान र समृद्धि सुनिश्चित गर्नका लागि विभिन्न पहलहरू गरेका छन्।
यामलाल कँडेलको जन्म वि.सं. २०१८ साल कात्तिक २५ गते (नोभेम्बर ११, १९६१) नेपालका पश्चिमी पहाडी जिल्लामध्ये एक, दैलेख जिल्लाको गाईबान्ना भन्ने गाउँमा भएको हो। यो क्षेत्र हाल गुराँस गाउँपालिकामा पर्दछ। उनी एक मध्यमवर्गीय परिवारमा जन्मिएका थिए, जहाँ उनको बाल्यकाल सामान्य ग्रामीण जीवनशैलीअनुसार बित्यो। उनका बाबु मणिराम कँडेल एक समाजसेवी तथा कृषक थिए भने आमा स्व. भागीरथी कँडेल गृहिणी थिइन्। परिवारमा उनी अनुशासन, परिश्रम र सामाजिक सेवाको महत्त्व बुझाउँदै हुर्किए।
उनको प्रारम्भिक शिक्षा गाउँकै विद्यालयबाट सुरू भएको थियो। उनी बाल्यकालदेखि नै पढाइमा अब्बल थिए र उच्च शिक्षा हासिल गर्ने लक्ष्यका साथ अगाडि बढे। विद्यालय तह पूरा गरेपछि उनले उच्च शिक्षा अध्ययन गर्नका लागि राजधानी काठमाडौँ आए। त्रिभुवन विश्वविद्यालयबाट उनले वाणिज्यशास्त्रमा स्नातकोत्तर (एम.कम) गरे, जसले उनलाई वित्तीय तथा व्यवस्थापकीय क्षेत्रमा विशेष ज्ञान दिलायो। साथै, उनले शिक्षाशास्त्रमा पनि स्नातक (बी.एड) गरे, जसले शिक्षण र शैक्षिक नीतिहरूको ज्ञान दिलायो।
व्यक्तिगत जीवनमा, यमलाल कँडेल परिवार-केन्द्रित व्यक्ति हुन्। उनी विवाहित छन् र उनका तीन छोरीहरू छन्। उनी आफ्ना सन्तानको शिक्षामा विशेष ध्यान दिन्छन् र परिवारलाई सशक्त बनाउने पक्षमा विश्वास राख्छन्। राजनीतिमा व्यस्त रहँदा पनि उनले परिवारसँग समय बिताउन मन पराउँछन्। समाजसेवा र राजनीतिक जिम्मेवारी वहन गर्दै, उनी आफ्नो व्यक्तिगत जीवनलाई पनि संतुलित राख्न प्रयास गर्छन्।
उनको जीवनको मूल लक्ष्य समाजको सेवा, विकास र जनताको हकहितको संरक्षण गर्नु हो। विशेष गरी, शिक्षा, स्वास्थ्य, सामाजिक समानता र ग्रामीण विकासका क्षेत्रमा उनले उल्लेखनीय योगदान पुर्याएका छन्।
यामलाल कँडेल नेपालका एक प्रभावशाली राजनीतिक नेता हुन्, जसले आफ्नो राजनीतिक यात्रा संघर्ष, दृढता, र सामाजिक सेवामार्फत अघि बढाएका छन्। नेपालका ग्रामीण क्षेत्रहरू विशेष गरी कर्णाली प्रदेशको विकास र सामाजिक समानताको पक्षमा उनले उल्लेखनीय योगदान पुर्याएका छन्।
प्रारम्भिक राजनीति र विद्यार्थी आन्दोलन
यामलाल कँडेलको राजनीतिक यात्रा २०३६ सालमा सुर्खेतको दशरथपुरमा भएको किसान आन्दोलनबाट सुरू भएको थियो। सो समय नेपालमा पञ्चायती व्यवस्था लागू थियो, जहाँ बहुदलीय प्रणाली प्रतिबन्धित थियो। यद्यपि, उनले तत्कालीन निरंकुश व्यवस्थाको विरुद्ध आवाज उठाउँदै राजनीतिक गतिविधिमा संलग्न भए।
विद्यार्थी जीवनमै उनी राजनीतिप्रति आकर्षित भए। उनले अखिल नेपाल राष्ट्रिय स्वतन्त्र विद्यार्थी युनियन (अनेरास्ववियु) मार्फत राजनीतिक यात्रा थाले। अनेरास्ववियुको नेतृत्व गर्दै उनले विद्यार्थीका हकहित, शैक्षिक सुधार, र लोकतान्त्रिक अधिकारका लागि संघर्ष गरे। त्यसबेला नेपालमा विद्यार्थी आन्दोलन निकै बलियो बन्दै गएको थियो, र उनी पनि सोही लहरमा अगाडि बढे।
नेकपा (एमाले) मा उदय
मन्त्री पद र पार्टी विभाजन
संविधानसभा सदस्य र कर्णाली प्रदेशको आन्दोलन
२०६४ सालमा संविधानसभा निर्वाचनमा विजयी भई उनी संविधानसभा सदस्य बने। यो निर्वाचन नेपालमा गणतन्त्र स्थापनाको प्रमुख आधार थियो।
संविधान निर्माण प्रक्रियामा उनको विशेष भूमिका रह्यो। उनले विशेष गरी कर्णाली प्रदेशको माग गर्दै आन्दोलन चलाए, जसको परिणामस्वरूप संघीय संरचनामा कर्णाली एक पृथक प्रदेशका रूपमा स्थापित हुन सफल भयो।
कर्णाली प्रदेशको मागका लागि उनले विभिन्न चरणमा संघर्ष गरेका थिए:
कर्णाली प्रदेशको मुख्यमन्त्री पद
प्रमुख राजनीतिक योगदानहरू
२०४९ सालमा नेपालमा बहुदलीय व्यवस्था पुनःस्थापना भएपछि उनी नेकपा (एमाले) सुर्खेत जिल्ला कमिटीका सचिव बने। यही वर्ष उनी वीरेन्द्रनगर नगरपालिकाको पहिलो निर्वाचित नगर प्रमुख भए।
त्यसपछि, उनी गिरिजाप्रसाद कोइराला नेतृत्वको सरकारमा संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन मन्त्री बने।
तर, पछि एमाले पुनः एकीकरण भएपछि उनी पुनः नेकपा (एमाले) मै फर्किए।
तर, २०७८ सालमा पार्टीभित्र मतभेद उत्पन्न भयो। माधव कुमार नेपाल नेतृत्वको समूहले केपी शर्मा ओली नेतृत्वको नेकपा (एमाले) छाड्दै नयाँ दल गठन गर्ने निर्णय गर्यो।
२०७८ साल भदौ ९ गते नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (एकीकृत समाजवादी) [नेकपा (एस)] गठन भयो, जसको अध्यक्ष माधव कुमार नेपाल भए। यमलाल कँडेल पनि यो पार्टीमा सामेल भए।
यामलाल कँडेलले आफ्नो राजनीतिक यात्रालाई निरन्तरता दिँदै नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (एकीकृत समाजवादी) का एक प्रमुख नेता र कर्णाली प्रदेशका मुख्यमन्त्री का रूपमा नेतृत्व गरिरहेका छन्। उनको नेतृत्वमा कर्णाली प्रदेशमा पूर्वाधार विकास, शिक्षा, स्वास्थ्य, रोजगारी सिर्जना, र समग्र सामाजिक रुपान्तरण जस्ता क्षेत्रलाई विशेष प्राथमिकता दिइएको छ।
मुख्यमन्त्रीका रूपमा कर्णाली प्रदेशमा भूमिका
२०८० साल चैत २७ गते उनले कर्णाली प्रदेशको मुख्यमन्त्रीको रूपमा शपथ ग्रहण गरे। यसअघि प्रदेश सरकारमा विभिन्न जिम्मेवारी सम्हालिसकेका कँडेलको मुख्यमन्त्री पदमा नियुक्ति सँगै कर्णालीको समृद्धि र विकासलाई नयाँ गति दिने अपेक्षा गरिएको थियो।
मुख्यमन्त्रीका रूपमा उनले कर्णाली प्रदेशको समग्र उन्नति का लागि निम्न क्षेत्रमा विशेष ध्यान दिएका छन्—
भौतिक पूर्वाधार सुधार
कर्णाली प्रदेश भौगोलिक रूपमा कठिन भूभाग भएको कारण यहाँ यातायात, बिजुली, सञ्चार, र अन्य आधारभूत पूर्वाधारहरू सीमित छन्। कँडेलको नेतृत्वमा—
शिक्षा सुधार
मुख्यमन्त्री कँडेलले शिक्षा प्रणालीलाई सुधार गर्दै गुणस्तरीय तथा व्यवहारिक शिक्षा दिनुपर्ने धारणा राख्दै आएका छन्।
स्वास्थ्य सेवा प्रवर्द्धन
स्वास्थ्य सेवामा सुधार गर्दै कर्णाली प्रदेशका बासिन्दालाई मूलभूत स्वास्थ्य सुविधाको सहज पहुँच दिलाउन कँडेलले विभिन्न पहलहरू गरेका छन्।
रोजगारी सिर्जना
कर्णालीका युवाहरू रोजगारीको अवसर नपाएर विदेशिन बाध्य छन्। कँडेलको नेतृत्वमा कर्णाली प्रदेशमा रोजगारमूलक कार्यक्रमहरू सञ्चालन गरिँदैछ।
पर्यटन प्रवर्द्धन
कर्णाली प्रदेशको प्राकृतिक सौन्दर्य, धार्मिक स्थल, र सांस्कृतिक विविधता पर्यटन प्रवर्द्धनको मुख्य आधार हो। मुख्यमन्त्री कँडेलले यस क्षेत्रमा—
पार्टी नेतृत्वमा निरन्तर सक्रियता
मुख्यमन्त्रीको रूपमा कर्णाली प्रदेश सम्हाल्दै गर्दा पनि यमलाल कँडेल नेकपा (एकीकृत समाजवादी) भित्र महत्त्वपूर्ण भूमिका खेलिरहेका छन्।
व्यक्तिगत जीवन र सामाजिक योगदान
राजनीतिक यात्रासँगै कँडेलले सामाजिक सेवामा पनि महत्वपूर्ण योगदान दिएका छन्।
भविष्यमुखी योजनाहरू
मुख्यमन्त्री कँडेलको नेतृत्वमा कर्णाली प्रदेशलाई आर्थिक, सामाजिक, र पूर्वाधारको हिसाबले समृद्ध बनाउने लक्ष्य राखिएको छ।
यामलाल कँडेल एक अनुभवी, संघर्षशील र जनतामुखी नेता हुन्। विद्यार्थी राजनीति हुँदै राष्ट्रिय नेतृत्वमा पुगेका उनले स्थानीय सरकार, संघीय सरकार र प्रदेश सरकारमा काम गर्ने अनुभव बटुलेका छन्। अब, कर्णाली प्रदेशको समृद्धि, रोजगारी वृद्धि, र पूर्वाधार विकास उनको प्रमुख चुनौती र अवसर दुबै हुन्। उनका आगामी नीतिहरू कर्णालीको भविष्य निर्धारण गर्ने महत्वपूर्ण कारक बन्नेछन्।
ज्योतिष विवरण लोड हुँदैछ...
राशिफल लोड हुँदैछ...
काठमाडौं । झापाका विभिन्न विद्यालय तथा क्याम्पसका २०० विद्यार्थीलाई लक्षित गर्दै विपद् व्यवस्थापन तथा सर्पदंश रोकथामसम्बन्धी प्रदर्शन एवं सचेतना कार्यक्रम सम्पन्न भएको छ । अन्तरराष्ट्रिय झापाली समाजको सहयोग तथा एनसिसी अलुम्नी एसोसिएसन झापाको समन्वयमा चारआलीस्थित अरिदमन गण ब्यारेकमा कार्यक्रम आयोजना गरिएको हो ।कार्यक्रममा नेपाली सेना तथा एनसिसी अलुम्नी एसोसिएसनका प्रतिनिधिहरूले
