सुन्दर हरैचा नगरपालिका

सुन्दर हरैचा मोरङ जिल्लाको कोशी प्रदेशको एक नगरपालिका हो, जुन पूर्वी नेपालका तीव्र गतिमा विकास हुँदै गरेका शहरहरूको मध्येमा पर्छ। यो नगर बिरेटचोक शहर वरिपरि केन्द्रीत छ, जुन विराटनगरको गेटवे (प्रवेशद्वार) हो। यसको पश्चिममा इटहरी उप-महानगरपालिका, उत्तर-पश्चिममा धरान उप-महानगरपालिका र पूर्वमा बेलबारी नगरपालिका रहेको छ, र यी सबै शहरहरू महेन्द्र राजमार्गमार्फत जडानमा छन्। सुन्दर हरैचा मोरङ जिल्लाको दोस्रो ठूलो नगर हो, विराटनगरपछि, र यहाँ १२०,३०५ जनसंख्या रहेको छ, जसका २६,६७७ घरपरिवार छन्। यस नगरको क्षेत्राधिकारमा सालकपुर, बिरेटचोक, खोर्साने, गच्छिया, हरैचा, दुलारी र बालिया जस्ता शहरहरू पर्छन्।

सुन्दर हरैचा नगरका प्रमुख टाउन केन्द्रहरू बिरेटचोक र गोठगाउँ रहेका छन्, जसलाई ठूलो विराट विकास क्षेत्रको हिस्सा मानिन्छ, जसमा विराटनगर-इटहरी-गोठगाउँ-बिरेटचोक-धरान जस्ता शहरहरू समावेश छन्। यी शहरहरू मुख्यत: कोशी राजमार्गमा अवस्थित छन् र यस क्षेत्रमा लगभग ८०४,३०० जनसंख्या बसी रहेका छन्, जसका १५९,३३२ घरपरिवार छन्।

यो नगरपालिका १० मार्च २०१७ मा स्थापना भएको हो, जसमा पहिलेका नगरपालिका सुन्दर दुलारी (सुन्दर्पुर वी.डी.सी र दुलारी वी.डी.सी) र कोशी हरैचा (इन्द्रपुर वी.डी.सी, मिर्गुलिया वी.डी.सी र हरैचा वी.डी.सी)लाई मर्ज गरेर बनाइएको हो। २०११ को जनगणना अनुसार, यी क्षेत्रहरूमा संयुक्त रूपले ८०,५१८ जनसंख्या रहेका थिए, जसका १८,६१० घरपरिवार थिए।

भौगोलिक अवस्था

सुन्दर हरैचा नगरपालिका मोरङ जिल्लाको पूर्वी भागमा स्थित रहेको छ र यसको भौगोलिक अवस्था यसलाई महत्त्वपूर्ण बनाएको छ। यसको स्थान विराटनगर जस्तो प्रमुख शहरसँगको नजिकताको कारण आर्थिक र व्यापारिक दृष्टिकोणबाट एक रणनीतिक महत्व राख्छ। नगर पश्चिमी भागमा इटहरी उप-महानगरपालिका, उत्तर-पश्चिममा धरान उप-महानगरपालिका र पूर्वी भागमा बेलबारी नगरपालिका सँग सीमाना साझा गर्दछ। महेन्द्र राजमार्गले नगरको पश्चिमी भागलाई इटहरीसँग र पूर्वी भागलाई बेलबारीसँग जोड्दछ, जसले यातायात र आवागमनलाई सहज बनाउँछ। नगरको उत्तरी क्षेत्र धरान र दक्षिणी क्षेत्र विराटनगरसँगको नजिकता सुन्दर हरैचालाई व्यापारिक केन्द्रका रूपमा स्थापित गराउँछ, जसले यसलाई प्रमुख आर्थिक गतिविधिहरूको केन्द्र बनाएको छ।

सुन्दर हरैचा नगरको भूगोल मिश्रित पहाडी र तराई क्षेत्रको संयोजन हो, जसले यहाँको कृषि क्रियाकलापलाई प्रोत्साहन दिएको छ। नगर समुद्र सतहबाट मध्य उचाइमा स्थित छ, र यहाँको भूभाग प्रचुर हरियाली र उपजाऊ भूमि भएकाले कृषि कार्यहरूको लागि उपयुक्त रहेको छ। यहाँका कृषकहरू मुख्यत: धान, मकै, तरकारी र फलफूल उत्पादनमा संलग्न छन्, जसले नगरको अर्थतन्त्रमा महत्वपूर्ण भूमिका खेल्दछ।

जलवायुको दृष्टिले, सुन्दर हरैचा उपोष्णकटिबंधीय प्रकारको जलवायुमा रहेको छ। गर्मीको समयमा यहाँ तातो मौसम र वर्षाको समयमा मध्यम वर्षा हुन्छ, जसले कृषि उत्पादनको लागि उपयुक्त वातावरण सिर्जना गर्दछ। नगरको मुख्य नदी, कोशी नदी, जो नगरको पूर्वी क्षेत्रबाट बहन्छ, यहाँको सिंचाइ र जल आपूर्तिको प्रमुख स्रोत हो। कोशी नदीले कृषि क्षेत्रलाई पर्याप्त जल आपूर्ति गर्न सहयोग पुर्‍याउँछ र यसका कारण कृषि गतिविधिहरू सफलताताका साथ सञ्चालन हुँदै आएका छन्।

यस भौगोलिक अवस्थाले सुन्दर हरैचा नगरलाई आर्थिक, सामाजिक र सांस्कृतिक दृष्टिकोणमा विकासका लागि एक प्रमुख स्थान बनाएको छ। यहाँको भूमि र जल स्रोतहरूको उपलब्धताले कृषि, व्यापार र अन्य आर्थिक गतिविधिहरूलाई प्रोत्साहन दिएको छ, जसले नगरको समृद्धि र प्रगतिमा ठूलो भूमिका खेलिरहेको छ।

पर्यटन

सुन्दरहरैचा नगरपालिका, मोरङ जिल्लामा अवस्थित एक प्रमुख नगरपालिका हो, जसले पर्यटनको क्षेत्रमा उल्लेखनीय प्रगति गरेको छ। यहाँको अद्वितीय प्राकृतिक सौन्दर्य, सांस्कृतिक धरोहर र धार्मिक स्थलहरूले यस नगरलाई पर्यटकहरूको आकर्षणको केन्द्र बनाएको छ। प्रमुख पर्यटकीय स्थलहरूमा नयाँ वृन्दावन गौशाला, विराटचोक, खोरसेन र गच्छिया समावेश छन्, जसले प्रत्येक पर्यटकलाई आफ्नो विशेषतामा आकर्षित गर्छ। नयाँ वृन्दावन गौशाला धार्मिक र सांस्कृतिक दृष्टिकोणले महत्त्वपूर्ण स्थल मानिन्छ, जहाँका सांस्कृतिक कार्यक्रम र धार्मिक गतिविधिहरूले यस क्षेत्रको पहिचानलाई बलियो बनाएका छन्। विराटचोक, सुन्दरहरैचा नगरपालिकाको व्यापारिक र सांस्कृतिक गतिविधिहरूको केन्द्र हो, जहाँ मेलाहरू र सांस्कृतिक कार्यक्रमहरूले पर्यटकहरूको ध्यान आकर्षित गर्छ। खोरसेन र गच्छिया जस्ता स्थानहरू प्राकृतिक सौन्दर्य र शान्त वातावरणका लागि प्रसिद्ध छन्, जसले प्रकृति प्रेमीहरूलाई विश्राम र मनोरञ्जनको अवसर प्रदान गर्छ।

नगरपालिकाले पर्यटन प्रवर्द्धनका लागि विभिन्न पहलहरू गरेका छन्। यहाँका पर्यटन स्थलहरूको महत्त्वलाई बृद्धि गर्न नगरपालिका विभिन्न योजनाहरू कार्यान्वयन गर्दैछ। विशेषगरी नयाँ वृन्दावन गौशालाको स्थलगत अवलोकन गर्दै पर्यटन प्रवर्द्धनका लागि आवश्यक पहल गर्ने प्रतिबद्धता पनि जनाइएको छ। यसका अतिरिक्त, नगरपालिका क्षेत्रभित्र रहेका प्राकृतिक स्रोत र साधनहरूको पहिचान गरी समष्टिगत योजनाहरू तयार पार्ने र त्यसको सदुपयोग गर्ने प्रयासहरू भइरहेको छ।

सुन्दरहरैचा नगरपालिका प्राकृतिक सौन्दर्य, धार्मिक स्थल र सांस्कृतिक विविधता मिश्रित स्थान हो जसले पर्यटकीय दृष्टिकोणबाट एक आकर्षक गन्तव्यको रूपमा आफ्नो स्थान निर्माण गरेको छ। यहाँका पर्यटकीय सम्भावनाले नगरको अर्थतन्त्रलाई सुदृढ बनाउन र स्थानीय समुदायको समृद्धिमा योगदान पुर्याएको छ। यसले भविष्यमा नगरको समग्र विकासमा पनि सकारात्मक प्रभाव पार्नेछ।

शिक्षा र स्वास्थ्य

सुन्दर हरैचा नगरपालिका शिक्षा र स्वास्थ्यका क्षेत्रहरूमा उल्लेखनीय प्रगति गर्दै आएको छ। यी क्षेत्रहरूमा सुधारले यहाँका नागरिकहरूको जीवनस्तरमा सकारात्मक परिवर्तन ल्याएको छ र समग्र विकासमा महत्त्वपूर्ण योगदान पुर्‍याएको छ।

शिक्षा क्षेत्रमा, सुन्दर हरैचामा प्राथमिक, मिडल र सेकन्डरी तहका विद्यालयहरूको वृद्धि भएको छ। यहाँको शिक्षा प्रणाली स्थानीय समुदायका लागि सस्तो र पहुँचयोग्य बनाइएको छ, जसले बालबालिका र युवा पुस्ताका लागि अवसरहरूको सुधार गरिरहेको छ। विद्यालयहरूमा शिक्षण गुणस्तरमा सुधार हुँदै गएको छ, र शिक्षकहरूको संख्या र क्षमता पनि बढाइएको छ। यसले विद्यार्थीहरूको शिक्षा स्तरमा सुधार ल्याएको छ र उनीहरूको भविष्यका अवसरहरूलाई थप सशक्त बनाएको छ। सरकारी विद्यालयहरूको अवस्था सुदृढ गर्दै, केही निजी विद्यालयहरूले उत्कृष्ट शैक्षिक सेवा प्रदान गर्न कोशिष गरेका छन्। यसका साथै, उच्च शिक्षा र क्यारियरको अवसरहरूको लागि विद्यार्थीहरूलाई प्रोत्साहन दिने कार्यक्रमहरू पनि चलाइएका छन्।

स्वास्थ्य क्षेत्र पनि प्रगति गर्दै गएको छ। यहाँ सरकारी र निजी स्वास्थ्य संस्थाहरूको संख्यामा वृद्धि भएको छ, जसले जनतालाई समयमै र प्रभावकारी चिकित्सकीय सेवा उपलब्ध गराउँछन्। प्राथमिक स्वास्थ्य केन्द्र र स्वास्थ्य चौकीहरूको उपस्थितिले स्थानीय स्वास्थ्य समस्याहरू समाधान गर्न महत्त्वपूर्ण भूमिका खेलिरहेको छ। सरकार र स्थानीय निकायले विभिन्न स्वास्थ्य अभियानहरूको आयोजना गर्दै, समुदायलाई स्वास्थ्यका बारेमा जागरूक र सचेत बनाएका छन्। विशेषगरी, मातृ र शिशु स्वास्थ्य र संक्रामक रोगहरूको रोकथामका लागि चलाइएका कार्यक्रमहरूले उल्लेखनीय प्रभाव पारेका छन्। स्वास्थ्यकर्मीहरूको संख्या र क्षमता पनि बढाइएको छ, जसले चिकित्सा सेवा प्रदान गर्न थप प्रभावकारिता ल्याएको छ।

शिक्षा र स्वास्थ्य क्षेत्रका यी सुधारहरूले सुन्दर हरैचामा नागरिकहरूको जीवनस्तरलाई उत्कृष्ट दिशा दिइरहेका छन् र नगरको समग्र समृद्धिमा योगदान पुर्‍याएका छन्।

आर्थिक व्यवसायहरू

सुन्दर हरैचा नगरपालिका आर्थिक दृष्टिले एक सक्रिय र विविधतापूर्ण क्षेत्रका रूपमा विकसित भइरहेको छ, जहाँ कृषी, व्यापार, उद्योग र सेवा क्षेत्रका व्यवसायहरूले महत्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गर्दैछन्। यहाँको प्रमुख व्यवसायहरू एक अर्कासँग जोडिएका छन् र यसले नगरको समग्र अर्थव्यवस्थामा प्रगति ल्याएको छ।

कृषि क्षेत्रमा, सुन्दर हरैचा नगरपालिका समृद्ध छ र यहाँको कृषि गतिविधि प्रमुख रूपमा धान, मकै, गहुँ, तरकारी र फलफूल उत्पादनमा केन्द्रित छ। यहाँको भूमि कृषी योग्य रहेको छ र सिंचाइको उचित व्यवस्थाले किसानलाई उत्पादनमा वृद्धि गर्न मद्दत गरेको छ। कृषिमा व्यावसायिकता र नयाँ प्रविधिको प्रयोगले कृषि क्षेत्रलाई थप प्रतिस्पर्धात्मक र लाभकारी बनाएको छ। जैविक कृषि र कृषि उत्पादनका उप-उत्पादहरूको उत्पादन पनि यहाँ बढ्दो छ, जसले कृषकहरूको आम्दानीमा वृद्धि गरेको छ।

व्यापार पनि यहाँको प्रमुख आर्थिक गतिविधि हो। सुन्दर हरैचा नगर महेन्द्र राजमार्गको किनारमा अवस्थित छ र यसको नजिकको स्थानले भारतसँगको व्यापारिक कनेक्टिभिटीलाई सुदृढ बनाएको छ। यहाँका व्यापारीहरूले थोक र खुद्रा व्यापारमा लगानी गरेर आर्थिक वृद्धिमा योगदान दिएका छन्। बजारहरूको संख्या बढ्दै गएको छ र व्यापारिक गतिविधिहरू नियमित रूपमा चलिरहेका छन्, जसले स्थानीय जनतालाई रोजगार र आर्थिक अवसर प्रदान गरेको छ।

उद्योग को दृष्टिले पनि, सुन्दर हरैचा नगरपालिका साना उद्योगहरूको केन्द्रका रूपमा विकसित भइरहेको छ। यहाँका अन्न मिल, डेरी उद्योग, निर्माण सामग्री उद्योग र गार्मेन्ट्स उद्योगहरूले उत्पादनको विविधता र रोजगारीका अवसरहरू सिर्जना गरेका छन्। यी उद्योगहरूले नगरको आर्थिक विकासमा योगदान पुर्‍याएका छन् र नगरको समृद्धिमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेलिरहेका छन्।

सेवा क्षेत्र को विकास पनि यहाँको अर्थव्यवस्थामा एक महत्वपूर्ण पक्ष हो। होटल, रेस्टुरेन्ट, यातायात र बैंकिङ सेवा क्षेत्रले स्थानीय समुदायलाई उत्कृष्ट सेवा प्रदान गर्दैछन्। यसले नगरका नागरिकहरूको दैनिक जीवनलाई सहज र सुविधाजनक बनाएको छ। यसबाहेक, शिक्षा, स्वास्थ्य र कानूनी जस्ता पेशागत सेवाले पनि जनताको जीवनस्तरमा सुधार ल्याएको छ, जसले समग्र समाजको सामाजिक र आर्थिक विकासमा योगदान पुर्‍याएको छ।

रेमिट्यान्स को योगदान उल्लेखनीय छ, जहाँ विदेशमा कार्यरत परिवारका सदस्यहरूले पठाएको रकमले स्थानीय परिवारहरूको आर्थिक स्थिरता र विकासमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्दै आएको छ। यसले परिवारहरूको जीवनस्तर सुधार्न र सामाजिक सुरक्षा बढाउन मद्दत गरेको छ।

सुन्दर हरैचा नगरपालिका आर्थिक दृष्टिले एक सशक्त क्षेत्रको रूपमा उभिएको छ, जहाँ विभिन्न व्यवसायिक गतिविधिहरूले नगरको समृद्धि र विकासमा ठूलो भूमिका निभाएका छन्। यहाँका कृषि, व्यापार, उद्योग, सेवा क्षेत्र र रेमिट्यान्स सबैले मिलेर आर्थिक समृद्धि सृजना गरेको छ।

यातायात

सुन्दर हरैचा नगरपालिका यातायातका दृष्टिले महत्त्वपूर्ण स्थानमा स्थित छ, जसले यसको समृद्धि र विकासमा ठूलो भूमिका निभाएको छ। यसको भौगोलिक स्थिति र नजिकको यातायात मार्गहरूले यस नगरलाई एक प्रमुख व्यापारिक र आवागमन केन्द्रको रूपमा स्थापित गरेको छ। महेन्द्र राजमार्गको नजिकको स्थानले नगरलाई प्रमुख नेपाली शहरहरू जस्तै विराटनगर, इटहरी र धरानसँग जडानमा मद्दत पुर्‍याउँछ। यस राजमार्गको राम्रो जडानले नगरका बासिन्दाहरूलाई दैनिक जीवनका लागि आवश्यक व्यापार, रोजगार र अन्य गतिविधिहरूमा पहुँच पुर्‍याउन सजिलो बनाएको छ।

नगरभित्रको स्थानीय यातायात सेवा पनि धेरै सहज र पहुँचयोग्य छ। बस, माइकस, टेम्पो र जिपजस्ता सार्वजनिक यातायातका विभिन्न माध्यमहरूले स्थानीय बासिन्दालाई दैनिकीका लागि आवागमनमा सुविधा प्रदान गर्दछन्। यसले नगरको भित्रका विभिन्न क्षेत्रहरूमा सजिलो यातायात पहुँच सुनिश्चित गरेको छ, जसले कार्यस्थल, शिक्षा र अन्य आवश्यक सेवाहरूमा आवागमनलाई सरल बनाएको छ।

त्यस्तै, सुन्दर हरैचा नगरको नजिकको विराटनगर स्थित रेल्वे स्टेशनले नगरलाई अन्य प्रमुख शहर र भारतीय राज्यसँग जोड्ने महत्वपूर्ण कनेक्टिभिटी प्रदान गर्दछ। यसले यात्रीहरूका लागि एक वैकल्पिक परिवहन प्रणालीको रूपमा कार्य गरेको छ र व्यापार र यातायातका अवसरहरूलाई सृजना गरेको छ।

विराटनगर विमानस्थल पनि नगरको नजिक अवस्थित छ, जसले अन्तर्राष्ट्रिय र राष्ट्रिय हवाई कनेक्टिभिटी उपलब्ध गराउँछ। यसको उपस्थिति व्यापार र पर्यटनको प्रवर्धनमा सहायक रहेको छ र नगरको आर्थिक गतिविधिमा वृद्धि ल्याएको छ। यसले स्थानीय समुदायलाई नयाँ अवसरहरू प्रदान गरेको छ र नगरको समृद्धिमा योगदान पुर्‍याएको छ।

सुन्दर हरैचा नगरपालिका यातायातका दृष्टिले एक सशक्त र सुलभ स्थानको रूपमा विकसित भएको छ। यसको सुगम यातायात संरचनाले नगरको समग्र विकास, आर्थिक वृद्धि र स्थानीय जनताको जीवनस्तरमा सुधार ल्याउन महत्त्वपूर्ण योगदान पुर्‍याएको छ।

सामाजिक तथा आर्थिक अवस्था

सुन्दर हरैचा नगरपालिका सामाजिक र आर्थिक दृष्टिकोणले निकै महत्त्वपूर्ण प्रगति हासिल गर्दै आएको छ। यहाँका नागरिकहरूको जीवनस्तरमा सुधार र समृद्धि देखिन थालेको छ, र नगरका विभिन्न क्षेत्रहरूमा सुधारका प्रयासहरू निरन्तर भइरहेका छन्। सामाजिक र आर्थिक अवस्थाले एक अर्कासँग घनिष्ठ सम्बन्ध राख्दछन् र यी दुबैका योगदानहरूले नगरको समग्र विकासमा ठूलो भूमिका खेलेको छ।

सामाजिक दृष्टिकोणमा, सुन्दर हरैचा नगरपालिका विविधतामा धनी छ, जहाँ विभिन्न जाति, धर्म र संस्कृतिका मानिसहरू एक आपसमा सद्भाव र सहयोगका साथ बसोबास गर्दैछन्। यहाँको समुदायमा आपसी समन्वय र एकता उच्च रहेको छ, र स्थानीय जनताले साझा उद्देश्यको लागि मिलेर काम गर्ने प्रवृत्ति देखिन्छ। यसले नगरमा एकजुटता र समृद्धिको भावना पैदा गरेको छ। शिक्षा, स्वास्थ्य र सामाजिक सुरक्षा जस्ता आधारभूत सेवाहरूमा सुधारको प्रयास भइरहेको छ, जसले समुदायको जीवनस्तरमा सकारात्मक परिवर्तन ल्याएको छ। विशेष गरी, युवा र महिलाहरूको सशक्तिकरणका लागि विभिन्न कार्यक्रमहरू सञ्चालन भइरहेको छ, जसमा साक्षरता अभियान, स्वास्थ्य शिक्षा र रोजगारका अवसरहरू समावेश छन्। यी कदमहरूले समाजमा समावेशिता र समानता ल्याएका छन्। सामाजिक सुरक्षा र कल्याणका कार्यक्रमहरूले वृद्ध, अपाङ्ग र अन्य कमजोर वर्गका व्यक्तिहरूलाई विशेष ध्यान दिएका छन्, जसले तिनीहरूको जीवनमा सहारा पुर्याएको छ। समाजमा समरसता र सामाजिक न्यायको भावना उच्च राखिएको छ, जसले जनताको मनोबललाई बलियो बनाएको छ।

आर्थिक दृष्टिकोणले, सुन्दर हरैचा नगरपालिका कृषि, व्यापार, उद्योग र सेवा क्षेत्रको संयोजनमा आधारित एक समृद्ध क्षेत्रको रूपमा विकसित भइरहेको छ। यहाँको मुख्य आर्थिक स्रोत कृषि हो, जहाँ व्यावसायिकता र नयाँ प्रविधिको प्रयोगले उत्पादनमा वृद्धि गरेको छ। धान, मकै, गहुँ, तरकारी र फलफूल जस्ता कृषि उत्पादनहरूको खेती यस क्षेत्रको प्रमुख गतिविधि हो। व्यापारिक दृष्टिकोणले पनि नगरको अर्थव्यवस्था समृद्धि तर्फ अघि बढेको छ, विशेष गरी महेन्द्र राजमार्गको नजिकको स्थानले व्यापारिक गतिविधिहरूलाई थप गति दिएको छ। व्यापारीहरूले थोक र खुद्रा व्यापारमा लगानी गरेका छन्, जसले रोजगारी र आर्थिक अवसरहरूको सृजना गरेको छ। साथै, साना उद्योगहरूको पनि विकास भइरहेको छ, जसमा अन्न मिल, डेरी उद्योग र निर्माण सामग्री उद्योग प्रमुख छन्। यी उद्योगहरूले उत्पादनमा विविधता ल्याइरहेका छन् र यसले रोजगारको अवसरहरू सिर्जना गरेको छ। सेवा क्षेत्रले पनि ठूलो योगदान पुर्‍याएको छ, जहाँ होटल, रेस्टुरेन्ट, बैंकिङ र यातायात सेवाले नगरको अर्थव्यवस्थालाई गतिशील बनाएको छ।

रेमिट्यान्सले पनि यहाँका परिवारहरूको आर्थिक स्थिति बलियो बनाउन ठूलो भूमिका खेलेको छ। विदेशमा काम गर्ने सदस्यहरूबाट प्राप्त रेमिट्यान्सले परिवारहरूको जीवनस्तरमा सुधार ल्याएको छ र स्थानिय अर्थव्यवस्थामा सकारात्मक योगदान पुर्याएको छ। सुन्दर हरैचा नगरपालिका सामाजिक र आर्थिक दृष्टिकोणले एक सशक्त र समृद्ध क्षेत्रको रूपमा स्थापित भएको छ, जहाँ विभिन्न क्षेत्रका योगदानहरूले यहाँका नागरिकहरूको जीवनमा सुधार र समृद्धि ल्याएको छ।

काठमाडौं । जल तथा मौसम विज्ञान विभागले आज देशका विभिन्न जिल्लाबाट बग्ने साना नदीमा आकस्मिक बाढी (फ्ल्यास फ्लड) को मध्यम जोखिम रहने भएकाले नदी तटीय क्षेत्रमा उच्च सतर्कता अपनाउन आग्रह गरेको छ ।झापा, उदयपुर, मकवानपुर, गोरखा, लमजुङ, जाजरकोट, दैलेख, कालीकोट, डोटी, डडेलधुरा र बैतडी तथा आसपासका जिल्लाबाट बग्ने साना नदीको

सामग्रीको तालिका