काठमाडौं । जल तथा मौसम विज्ञान विभागले आज देशका विभिन्न जिल्लाबाट बग्ने साना नदीमा आकस्मिक बाढी (फ्ल्यास फ्लड) को मध्यम जोखिम रहने भएकाले नदी तटीय क्षेत्रमा उच्च सतर्कता अपनाउन आग्रह गरेको छ ।झापा, उदयपुर, मकवानपुर, गोरखा, लमजुङ, जाजरकोट, दैलेख, कालीकोट, डोटी, डडेलधुरा र बैतडी तथा आसपासका जिल्लाबाट बग्ने साना नदीको
सुनील कुमार पोखरेल
सुनील कुमार पोखरेल
सुनील कुमार पोखरेल नेपालको सर्वोच्च अदालतका बहालवाला न्यायाधीश हुन्। उनी न्यायपालिकामा प्रवेश गर्नुअघि लामो समयसम्म वरिष्ठ अधिवक्ता तथा प्रभावशाली कानुन व्यवसायीका रूपमा परिचित थिए। नेपाल बार एसोसिएसनमा नेतृत्वदायी भूमिकामा रहँदा उनले कानुन व्यवसायी समुदायको संगठनात्मक विकास र न्यायिक सुधारका मुद्दामा महत्वपूर्ण योगदान दिएका थिए।
उनको न्यायिक यात्रा “बारबाट बेन्च” को उत्कृष्ट उदाहरणका रूपमा लिइन्छ। दशकौँसम्म सर्वोच्च अदालतमा कानुन व्यवसायीका रूपमा काम गरेपछि उनी न्यायाधीश बनेका हुन्। यस कारण उनी कानुनी व्यावहारिकता र न्यायिक निर्णय प्रक्रियाको दुवै पक्ष बुझ्ने अनुभवी न्यायाधीश मानिन्छन्।
उनको व्यक्तित्व कानुनी तर्क, पेशागत नेतृत्व र संस्थागत सुधारप्रति प्रतिबद्ध रहेको रूपमा चिनिन्छ। नेपालमा कानुन व्यवसायी र न्यायाधीश दुवै भूमिकाको अनुभव भएका कारण उनको दृष्टिकोणलाई सन्तुलित र व्यावहारिक मानिन्छ।
शिक्षा र कानुन व्यवसायमा प्रारम्भिक यात्रा
सुनील कुमार पोखरेलले त्रिभुवन विश्वविद्यालयअन्तर्गत नेपाल ल क्याम्पसबाट सन् १९९१ मा कानुन विषयमा स्नातक अध्ययन पूरा गरेका थिए। कानुनी अध्ययनका क्रममा नै उनी बहस, संवैधानिक व्याख्या र सार्वजनिक मुद्दाप्रति गहिरो रुचि राख्ने विद्यार्थीका रूपमा चिनिन्थे।
कानुन अध्ययनपछि उनले सर्वोच्च अदालतमा वरिष्ठ अधिवक्ताका रूपमा लामो समय कानुनी अभ्यास गरे। यो अवधिमा उनले संवैधानिक, प्रशासनिक, फौजदारी तथा सार्वजनिक महत्वका थुप्रै मुद्दामा बहस गरेका थिए।
कानुन व्यवसायमा सक्रिय रहँदा उनले न्यायपालिकाको कार्यप्रणाली, अदालतको चुनौती र कानुनी प्रक्रियाको व्यावहारिक पक्षलाई नजिकबाट बुझ्ने अवसर पाए। यही अनुभव पछि उनको न्यायिक निर्णय शैलीमा स्पष्ट रूपमा झल्किन्छ।
नेपाल बार एसोसिएसनमा नेतृत्व
सुनील कुमार पोखरेलको करियरको महत्वपूर्ण पक्ष नेपाल बार एसोसिएसनमा उनको नेतृत्व हो। उनी सन् २००१ देखि २००३ सम्म कार्यकारी सदस्यका रूपमा संलग्न थिए। यस अवधिमा उनले कानुन व्यवसायीहरूको पेशागत अधिकार, न्यायिक सुधार र संस्थागत सुदृढीकरणका विषयमा काम गरे।
पछि उनी सन् २०१३ देखि २०१६ सम्म नेपाल बार एसोसिएसनका महासचिव बने। महासचिवका रूपमा उनले बारको संगठनात्मक संरचना, नीति निर्माण र कानुन व्यवसायीहरूको हित संरक्षणमा सक्रिय भूमिका निर्वाह गरे।
बार नेतृत्वमा रहँदा उनले न्यायपालिकाको स्वतन्त्रता, कानुनी पेशाको मर्यादा र विधिको शासनको सुदृढीकरणका पक्षमा निरन्तर आवाज उठाए। यसले उनलाई कानुनी समुदायमा प्रभावशाली व्यक्तित्वका रूपमा स्थापित गर्यो।
सर्वोच्च अदालतमा नियुक्ति र भूमिका
लामो कानुन व्यवसायी जीवनपछि सुनील कुमार पोखरेल सर्वोच्च अदालतको न्यायाधीशमा नियुक्त भए। न्यायाधीश बनेपछि उनले संवैधानिक, प्रशासनिक तथा सार्वजनिक महत्वका विभिन्न मुद्दामा सुनुवाइ गर्दै आएका छन्।
उनी नेपालको संविधान २०७२ (२०१५) को व्याख्यात्मक सन्दर्भमा योगदान दिने न्यायाधीशहरूमध्ये एक मानिन्छन्। संघीय लोकतान्त्रिक प्रणालीमा राज्य संरचना, अधिकार बाँडफाँड र संवैधानिक सीमा सम्बन्धी मुद्दामा उनले महत्वपूर्ण भूमिका खेलेका छन्।
सर्वोच्च अदालतमा उनी सार्वजनिक हितका मुद्दा (Public Interest Litigation) मा पनि सक्रिय रहेका छन्। राजनीतिक नेतृत्व, संगठनात्मक विवाद तथा प्रशासनिक अनियमिततासम्बन्धी मुद्दामा उनले न्यायिक दृष्टिकोण प्रस्तुत गरेका छन्।
चर्चित फैसला र संवैधानिक योगदान
सन् २०२५ अगस्टमा उनी सहभागी रहेको सर्वोच्च अदालतको इजलासले लुम्बिनी क्षेत्रको संरक्षणसम्बन्धी ऐतिहासिक फैसला गरेको थियो। उक्त निर्णयअनुसार भगवान् बुद्धको जन्मस्थल लुम्बिनी वरपर १५ किलोमिटर क्षेत्रमा नयाँ प्रदूषण फैलाउने उद्योग स्थापना गर्न रोक लगाइएको थियो।
यो निर्णयलाई पर्यावरण संरक्षण र सांस्कृतिक सम्पदाको सुरक्षा सन्दर्भमा महत्वपूर्ण मानिएको छ। यसले नेपालमा न्यायपालिकाले विकास र वातावरणबीच सन्तुलन कायम गर्न सक्ने उदाहरण प्रस्तुत गरेको थियो।
त्यसैगरी उनले राजनीतिक तथा संस्थागत विवादसँग सम्बन्धित मुद्दामा पनि संवैधानिक व्याख्या गर्दै आएका छन्। नेपालको २०१५ संविधानको संक्रमणकालीन कार्यान्वयनमा उनको न्यायिक दृष्टिकोण उल्लेखनीय मानिन्छ।
विवाद र न्यायिक नैतिकताको बहस
सन् २०२६ मार्चमा सुनील कुमार पोखरेल न्यायिक नैतिकतासम्बन्धी विवादमा सार्वजनिक चर्चामा आएका थिए। न्याय परिषद्मा दायर गरिएको एक उजुरीमा उनीमाथि सम्भावित हित टकरावको आरोप लगाइएको थियो।
उक्त आरोप अनुसार उनले न्यायाधीश बन्नुअघि एक प्रतिवादी (रवि लामिछाने) का लागि कानुनी सल्लाहकारका रूपमा काम गरेका थिए भन्ने दाबी गरिएको थियो। यस विषयले न्यायिक निष्पक्षता र पूर्व पेशागत भूमिकाको प्रभावबारे बहस उत्पन्न गरेको थियो।
यद्यपि यस्तो विवाद नेपालजस्तो संक्रमणकालीन न्यायिक प्रणालीमा बारम्बार उठ्ने विषय हो, र यसको अन्तिम मूल्यांकन न्याय परिषद्को प्रक्रियाबाट हुने गर्दछ।
व्यक्तित्व र समग्र प्रभाव
सुनील कुमार पोखरेललाई नेपालको न्यायपालिकामा कानुन व्यवसायीबाट न्यायाधीश बनेका अनुभवी र प्रभावशाली व्यक्तित्वका रूपमा हेरिन्छ। बार नेतृत्वदेखि सर्वोच्च अदालतसम्मको उनको यात्रा कानुनी पेशागत निरन्तरता र संस्थागत योगदानको उदाहरण हो।
उनको न्यायिक दृष्टिकोणमा संविधानको व्याख्या, सार्वजनिक हित संरक्षण र विधिको शासनलाई प्रमुख स्थान दिइन्छ। साथै वातावरण संरक्षणजस्ता मुद्दामा उनले देखाएको सक्रियता न्यायपालिकाको भूमिका विस्तार भएको संकेतका रूपमा लिइन्छ।
नेपालको न्यायिक इतिहासमा उनलाई कानुन व्यवसाय र न्यायिक सेवाबीच पुलको रूपमा काम गर्ने, संवैधानिक व्याख्यामा योगदान दिने तथा सार्वजनिक हितका मुद्दामा सक्रिय न्यायाधीशका रूपमा स्मरण गरिने सम्भावना छ।
ज्योतिषहरू
ज्योतिष विवरण लोड हुँदैछ...
राशिफल
राशिफल लोड हुँदैछ...
Loading footer...
