काठमाडौँ
‘@’ प्रतीक ईमेल भन्दा धेरै पुरानो हो र यसको उत्पत्ति मध्यकालीन समयमा भएको मानिन्छ। केही इतिहासकारहरूका अनुसार, मध्ययुगका भिक्षुहरूले ल्याटिन शब्द ad (अर्थात् “मा” वा “तर्फ”) छोटकरीमा लेख्न यो चिन्हको आविष्कार गरेका थिए। अक्षर ‘a’ र ‘d’ को संयुक्त लेखन क्रमले आजको गोलाकार ‘@’ रूप दिन्छ। १६औँ शताब्दीमा इटालीयन व्यापारीहरूले यो प्रतीकलाई एम्फोरा को संक्षिप्त रूपमा प्रयोग गरेका थिए, जुन वाइन र अन्नको मात्रा मापन गर्ने एकाई थियो।
सन् १३४५ को बुल्गेरियाली इतिहासमा पनि '@' जस्तो प्रतीक देखिएको छ, जहाँ यसलाई आमेन शब्दमा ठूलो ‘A’ को सट्टा प्रयोग गरिएको थियो। तर यसको डिजिटल युगसँगको सम्बन्ध १९७१ मा आरपानेटमा (इन्टरनेटको पूर्ववर्ती) प्रयोगकर्ता नाम र होस्ट कम्प्युटर विज्ञान नाम अलग गर्न रे टॉम्लिन्सनले यसलाई चयन गरेपछि स्थापित भयो। उनले '@' रोज्नुको कारण यो किबोर्डमा उपलब्ध थियो र प्रोग्रामिङमा कम प्रयोग हुने भएकाले सहज थिए।
यो प्रतीक लगभग लोप हुन लागेको थियो, किनभने प्रारम्भिक सफल टाइपराइटरहरूमा '@' समावेश थिएन। २०औँ शताब्दीको उत्तरार्धमा यो किबोर्डमा समावेश भएपछि यसले इन्टरनेट युगमा आफ्नो महत्वपूर्ण स्थान कायम गर्यो। यसको अद्वितीय गोलाकार स्वरूपका कारण विभिन्न संस्कृतिहरूले यसलाई रमाइलो, जनावरसँग सम्बन्धित नाम दिएका छन्—जस्तै डच, अफ्रिकान्स र जर्मनीमा “बाँदरको पुच्छर”, इटालियनमा “घोंघा”, हंगेरीयनमा “कीरा”, र रसियनमा “सुत्तली कुकुर”।
२०१० मा न्यूयोर्कको आधुनिक कला संग्रहालय (मोमा) ले '@' प्रतीकलाई आधुनिक डिजाइनको उदाहरणको रूपमा आफ्नो संग्रहमा राख्यो। एक क्यूरेटरले टिप्पणी गरेका थिए कि यो प्रतीक अब "सबैको हो र कसैको होइन"। यसले '@' लाई केवल प्राविधिक चिन्ह मात्र नभएर विश्वव्यापी सांस्कृतिक र डिजाइन आइकनको रूपमा स्थापित गर्यो।