काठमाडौँ
संयुक्त राष्ट्रसंघले जनाएको छ कि अफगानिस्तानमा तालिवानले २०२२ मा लागू गरेको अफिम खेती प्रतिबन्धपछि अफिम उत्पादनमा ठूलो गिरावट आएको छ। विगत वर्षको तुलनामा अफिमका लागि प्रयोग हुने जमिनको क्षेत्रफल २०% घटेको छ भने अफिमको कुल उत्पादन ३२% घटेको छ। अफगानिस्तान पहिले विश्वको ८०% भन्दा बढी अफिम उत्पादन गर्ने देश थियो।
तालिवानले सत्ता फर्केर आएपछि २०२२ अप्रिलमा अफिमलाई धार्मिक मान्यताविरुद्ध र हानिकारक ठान्दै प्रतिबन्ध लगाएको थियो। संयुक्त राष्ट्रसंघका अनुसार धेरै किसानहरूले कठिन आर्थिक परिस्थितिका बाबजुद पनि यो प्रतिबन्ध पालन गरिरहेका छन्।
अफगान किसानहरू अहिले धेरैजसो अन्नबाली खेती गर्दैछन्, तर अफिम अझै पनि कानुनी बालीभन्दा धेरै लाभदायी भएको छ। हाल उपलब्ध कृषि जमिनको ४०% भन्दा बढी बाँझो रहेको छ, जसको कारण लाभदायी विकल्पको अभाव, सीमित उत्पादन र प्रतिकूल जलवायु परिस्थितिहरू हुन्।
हाल अफिमको कुल खेती क्षेत्रफल १०,२०० हेक्टर मात्र रहेको छ, विशेषगरी देशको उत्तर–पूर्वी भागमा। २०२४ मा अफिम खेती गरिएका चार प्रान्तहरू २०२५ मा अफिम मुक्त घोषित गरिएका छन्। तर केही किसानहरू वैकल्पिक बाली उमार्न सहयोग नपाउँदा ज्यान जोखिममा राखेर पनि अफिम खेती गर्न बाध्य छन्। यसैबीच, कृत्रिम औषधिहरूको तस्करी बढ्दै गएको छ, र २०२४ को अन्त्यसम्म यी औषधिको जब्ती अघिल्लो वर्षको तुलनामा ५०% बढी भएको छ।