काठमाडौँ।
कृत्रिम बुद्धिमत्तामा आधारित लोकप्रिय च्याटबोट च्याट जिपिटी गम्भीर विवादमा तानिएको छ । अमेरिकाको क्यालिफोर्निया राज्यमा यसको विरुद्धमा कैयौं मुद्दा दायर भएका छन्, जसमा च्याट जिपिटीलाई मानसिक रूपले कमजोर व्यक्तिलाई आत्महत्या गर्न उक्साउने 'आत्महत्या प्रशिक्षक' को रूपमा काम गरेको आरोप लागेको छ ।
मिडिया रिपोर्टहरूका अनुसार, गत एक हप्तामा त्यहाँ च्याट जिपिटीविरुद्ध सातवटा छुट्टाछुट्टै मुद्दा दायर भएका छन् । च्याट जिपिटी निर्माता कम्पनी ओपन एआइले आफ्नो प्रडक्टको जिम्मेवारीपूर्ण प्रयोगमा लापरवाही गरेको र मानिसको जीवनसँग खेलबाड गर्न सक्ने खतरालाई रोक्न असफल भएको दाबी गर्दै अदालतमा मुद्दा दायर गरिएको हो ।
दुई संवेदनशील घटनाहरू सार्वजनिक भएका छन् । पहिलो घटना १७ वर्षीय एमूरी लेस नामक किशोरसँग सम्बन्धित छ, जसले च्याट जिपिटीसँग आत्महत्या कसरी गर्ने भन्ने विषयमा प्रश्नहरू सोधेका थिए । दोस्रो घटना टेक्सासमा भएको हो, जहाँ २३ वर्षीय एक विद्यार्थीले आत्महत्या गर्नुअघि च्याट जिपिटीसँग चार घण्टा लामो कुराकानी गरेको खुलासा भएको थियो । च्याट जिपिटीविरुद्ध मुद्दा हाल्ने वकिलका अनुसार च्याटबोटले ती युवकलाई सान्त्वना दिने क्रममा ‘म तिमीलाई माया गर्छु राजा’, र तिमी ठीक छौ” जस्ता वाक्यहरू प्रयोग गरेको थियो, जसले उनलाई आत्महत्याको निर्णयमा पुग्नका लागि सघायो ।
आत्महत्याका लागि उक्साएको भन्ने गम्भीर आरोपपछि ओपन एआइले आफ्नो प्रणालीमा सुधार गर्न लागिरहेको जनाएको छ । निकट भविष्यमै किशोर किशोरीहरुका लागि विशेष फिचर, प्यारेन्टल कन्ट्रोल तथा आपतकालीन सहायता नम्बर जस्ता सुविधाहरू ल्याउने तयारी च्याट जिपिटीले गरेको छ । तर यी सुविधा कहिलेबाट लागू हुने भन्नेबारे कुनै टाइमलाइन सार्वजनिक गरिएको छैन । च्याट जिपिटीमाथि लागेको यस्तो आरोपले पुनः एकपटक एआइको जिम्मेवारी र नैतिक सीमाबारेको बहसलाई तीव्र बनाएको छ ।