तिलाठी कोइलाडी नेपालका सप्तरी जिल्लामा स्थित एक ग्रामीण नगरपालिका हो, जुन सगरमाथा क्षेत्रको दक्षिण-पूर्वी भागमा पर्दछ। २०१७ को जनगणना अनुसार, यस गाउँपालिकाको कुल जनसंख्या ३२,३८९ रहेको थियो र यहाँ ९८४५ व्यक्तिगत परिवारहरू बसोबास गरिरहेका छन्। तिलाठी कोइलाडी गाउँपालिका कृषि, वाणिज्य र अन्य स्थानीय स्रोतका माध्यमबाट जीविका चलाउने जनसंख्याको लागि महत्त्वपूर्ण क्षेत्र हो। यहाँको भू-भाग समतल छ र जलवायु उष्णकटिबंधीय प्रकारको रहेको छ, जसले कृषिकर्ममा मद्दत पुर्याउँछ। यस गाउँपालिकामा कृषिका अतिरिक्त, स्थानीय व्यवसाय र साना उद्योगहरूको पनि विकास भएको छ। तिलाठी कोइलाडी आफ्नो सांस्कृतिक धरोहर र परम्पराका लागि पनि प्रसिद्ध छ, जहाँ विभिन्न पर्व र मेलाहरू आयोजना गरिन्छ। जनसंख्या र घरेलु अर्थतन्त्रका हिसाबले यस गाउँपालिकाले महत्त्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गर्दै आएको छ।
तिलाठी कोइलाडी गाउँपालिका सप्तरी जिल्लामा स्थित एक समतल क्षेत्र हो, जुन सगरमाथा क्षेत्रको दक्षिण-पूर्वी भागमा पर्दछ। यसको भौगोलिक अवस्था कृषि र जल स्रोतहरूमा आधारित छ। यहाँको भू-भाग प्रमुख रूपमा समतल र नदीको किनारामा फैलिएको छ, जसले कृषिकर्मलाई मद्दत पुर्याउँछ। तिलाठी कोइलाडी गाउँपालिकामा विभिन्न नदीहरू, जलाशय र नालाहरू छन्, जसले सिंचाइका लागि पर्याप्त पानी आपूर्ति गर्दछन्। यस क्षेत्रको जलवायु उष्णकटिबंधीय प्रकारको छ, जहाँ गर्मीको मौसममा तापक्रम उच्च हुन्छ र वर्षायाममा अत्यधिक वर्षा हुने गर्छ। यहाँको माटो उपजाऊ छ, र मुख्यतः धान, मकै, तरकारी र फलफूल खेती गरिन्छ। तिलाठी कोइलाडी गाउँपालिका कृषि उत्पादनमा धनी छ र यहाँका अधिकांश बासिन्दा कृषक हुन्। यस प्रकार, तिलाठी कोइलाडी गाउँपालिकाको भौगोलिक अवस्था कृषिका लागि उपयुक्त रहेको छ र यसले स्थानीय अर्थतन्त्रमा महत्त्वपूर्ण योगदान पुर्याउँछ।
तिलाठी कोइलाडी गाउँपालिका सांस्कृतिक र कलात्मक दृष्टिले समृद्ध क्षेत्र हो, जहाँ स्थानीय परम्परा र विविध सांस्कृतिक गतिविधिहरूको प्रचलन रहेको छ। यहाँको मुख्य धार्मिक विश्वास हिन्दू धर्मसँग जोडिएको छ, र यस गाउँपालिकामा विभिन्न धार्मिक उत्सव र मेलाहरू धूमधामका साथ मनाइन्छ। तिलाठी कोइलाडीमा मुख्य पर्वहरू जस्तै दशैं, तिहार, छठ, माघी, र विभिन्न हिन्दू पूजा अनुष्ठानहरू मनाइन्छ। यस क्षेत्रको धार्मिक परम्परा र सांस्कृतिक उत्सवले यहाँका बासिन्दालाई एकताको भावना र सांस्कृतिक पहिचान प्रदान गर्दछ।
सांस्कृतिक दृष्टिले, तिलाठी कोइलाडी गाउँपालिकामा मैथिली र नेपाली भाषाहरू प्रचलित छन्, र मैथिली भाषा र लोक संगीतको ठूलो महत्त्व छ। यहाँका लोक नृत्य र गीतहरूले ग्रामीण जीवनका कथाहरू र परम्परालाई व्यक्त गर्छन्। खासगरी, मैथिली गीत र नृत्य जस्तै "झुमर" र "दुहौरी" यस्ता परम्परागत नृत्यहरू यहाँका सांस्कृतिक कार्यक्रमहरूमा प्रमुख स्थान राख्दछन्।
हस्तकला र कारीगरीका हिसाबले, यहाँका मानिसहरू विभिन्न पारंपरिक वस्त्र र हस्तनिर्मित सामान बनाउने काममा माहिर छन्। माटोका मूर्तिहरू, रंगीन कपडा र अन्य कारीगरी यहाँका सांस्कृतिक धरोहरका महत्वपूर्ण अंश हुन्। यसरी, तिलाठी कोइलाडी गाउँपालिकाको कला र संस्कृति यहाँका धार्मिक, सांस्कृतिक, र परम्परागत गतिविधिहरूको समृद्धता प्रकट गर्छ, जसले यस क्षेत्रको सामाजिक र सांस्कृतिक जीवनलाई जीवन्त राखेको छ।
तिलाठी कोइलाडी गाउँपालिका शिक्षा र स्वास्थ्यका क्षेत्रहरूमा महत्वपूर्ण सुधार र विकास गर्दै आएको क्षेत्र हो। यहाँका विभिन्न सरकारी र निजी विद्यालयहरूले बालबालिकाहरूलाई आधारभूत र माध्यमिक शिक्षा प्रदान गर्ने काम गर्दैछन्। शिक्षा क्षेत्रमा सुधारका लागि गाउँपालिकामा विभिन्न कार्यक्रमहरू चलाइन्छ, जसमा शिक्षा पहुँच र गुणस्तरमा सुधार ल्याउने लक्ष्य राखिएको छ। विशेष गरी, महिला र बालिका शिक्षा प्रोत्साहन गर्नका लागि विभिन्न योजनाहरू कार्यान्वयनमा छन्। साथै, गाउँपालिका शिक्षा स्तरको वृद्धिका लागि शिक्षकहरूको क्षमता निर्माण र विद्यालयको पूर्वाधारमा सुधार गर्नमा ध्यान दिन्छ।
स्वास्थ्य सेवाको क्षेत्रमा, तिलाठी कोइलाडी गाउँपालिकामा प्राथमिक स्वास्थ्य केन्द्रहरू र उपस्वास्थ्य केन्द्रहरूले विभिन्न स्वास्थ्य सेवाहरू उपलब्ध गराउँछन्। यी स्वास्थ्य केन्द्रहरूले सामान्य उपचार, औषधि वितरण, स्वास्थ्य परीक्षण र गर्भवती महिलाका लागि स्वास्थ्य सेवाहरू प्रदान गर्दछन्। यस क्षेत्रको स्वास्थ्य सेवामा सुधारका लागि विभिन्न सरकारी योजनाहरू र कार्यक्रमहरू सञ्चालनमा छन्, जसले स्वास्थ्य सेवाको पहुँच र गुणस्तर सुधार्न मद्दत पुर्याएका छन्। साथै, स्वास्थ्य सम्बन्धी जनचेतना अभियानहरू, स्वास्थ्य शिविर र अन्य स्वास्थ्य सेवाहरूले ग्रामीण क्षेत्रका बासिन्दाहरूलाई सस्तो र सहज स्वास्थ्य सेवा उपलब्ध गराउँछन्।
यसरी, तिलाठी कोइलाडी गाउँपालिका शिक्षा र स्वास्थ्यका क्षेत्रहरूमा निरन्तर प्रगति गर्दै आएको छ, जसले यहाँका नागरिकहरूको जीवनस्तरमा सुधार ल्याउने काम गरिरहेको छ।
तिलाठी कोइलाडी गाउँपालिका, सप्तरी जिल्लामा स्थित एक सांस्कृतिक र ऐतिहासिक दृष्टिले महत्त्वपूर्ण क्षेत्र हो, जहाँ धार्मिक र सांस्कृतिक सम्पदाहरूले यसको विशेषता प्रकट गर्छ। यहाँका प्रमुख पर्यटकीय स्थलहरू धार्मिक र सांस्कृतिक धरोहरका रूपमा चिनिन्छन्। तिलाठी कोइलाडी गाउँपालिकामा प्रमुख धार्मिक स्थल दुर्गा मन्दिर, शिव मन्दिर र विभिन्न हिन्दू पूजा स्थलहरू छन्, जसले यहाँका बासिन्दाहरूलाई आकर्षित गर्ने धार्मिक केन्द्रको रूपमा कार्य गर्छन्। विशेषगरी, दुर्गा मन्दिर र अन्य धार्मिक स्थलहरूमा वर्षभरि पूजा, मेला र विभिन्न धार्मिक अनुष्ठानहरू आयोजना गरिन्छ, जसले श्रद्धालुहरू र पर्यटकहरूलाई आकर्षित गर्दछ।
सांस्कृतिक सम्पदाका हिसाबले, तिलाठी कोइलाडीमा मैथिली र थारु समुदायका सांस्कृतिक परम्पराहरूको ठूलो योगदान रहेको छ। मैथिली लोक संगीत, नृत्य र लोककला यहाँका प्रमुख सांस्कृतिक अंशहरू हुन्। "दुहौरी" र "झुमर" जस्ता लोक नृत्यहरूले ग्रामीण जीवनका परम्परागत कथाहरू र संस्कृतिलाई व्यक्त गर्छ। यी सांस्कृतिक कार्यक्रमहरू गाउँपालिका भरि प्रमुख पर्वहरूमा आयोजना गरिन्छ, जसले यहाँको सांस्कृतिक धरोहरलाई जिवित राखेको छ।
हस्तकला र कारीगरीका हिसाबले, यहाँका मानिसहरू माटोका मूर्तिहरू, रंगीन कपडा र अन्य हस्तनिर्मित सामानहरू बनाउँछन्, जुन यहाँका सांस्कृतिक जीवनको महत्त्वपूर्ण अंश हो। यसरी, तिलाठी कोइलाडी गाउँपालिका धार्मिक, सांस्कृतिक र ऐतिहासिक सम्पदामा समृद्ध छ, जसले यहाँका पर्यटकीय स्थल र सांस्कृतिक गतिविधिहरूमा विशेष आकर्षण प्रदान गर्दछ।
तिलाठी कोइलाडी गाउँपालिका, सप्तरी जिल्लामा स्थित एक ग्रामीण क्षेत्र हो जहाँ सरकारी सार्वजनिक सेवाहरूको प्रभावकारी वितरणका लागि विभिन्न कदमहरू उठाइएका छन्। यहाँका नागरिकहरूले आधारभूत सेवा सुविधाहरू प्राप्त गर्नका लागि विभिन्न सरकारी कार्यालयहरूको पहुँच प्राप्त गरेका छन्।
शिक्षा क्षेत्रको विकासका लागि, यहाँका सरकारी विद्यालयहरूले बालबालिकाहरूलाई निःशुल्क र गुणस्तरीय शिक्षा प्रदान गर्ने प्रयास गर्दैछन्। यसका अतिरिक्त, विद्यालयहरूमा शिक्षकहरूको क्षमता विकास र विद्यालयको पूर्वाधार सुधार गर्नका लागि विभिन्न योजनाहरू कार्यान्वयनमा छन्।
स्वास्थ्य सेवामा पनि तिलाठी कोइलाडी गाउँपालिकामा प्राथमिक स्वास्थ्य केन्द्रहरू र उपस्वास्थ्य केन्द्रहरूले समुदायका मानिसहरूको स्वास्थ्य उपचार, औषधि वितरण, गर्भवती महिलाहरूको स्वास्थ्य देखभाल र सामान्य स्वास्थ्य परीक्षण सेवाहरू उपलब्ध गराउँछन्। स्वास्थ्य क्षेत्रमा सुधारका लागि सरकारको विभिन्न योजनाहरू र स्वास्थ्य शिविरहरूको आयोजना गरिन्छ, जसले स्वास्थ्य सेवाको पहुँच र गुणस्तर सुधार्न मद्दत पुर्याउँछ।
सार्वजनिक सरसफाइ, पानी आपूर्ति र सडक सञ्जालका लागि पनि सरकारी योजनाहरू कार्यान्वयनमा छन्। तिलाठी कोइलाडी गाउँपालिकामा पानी आपूर्ति र स्वच्छता सेवाको अभाव कम गर्नका लागि पानी ट्याङ्की निर्माण, नालासंस्था र ग्रामीण सडक सुधारका विभिन्न कार्यक्रमहरू सञ्चालनमा छन्।
कृषि क्षेत्रमा, कृषकहरूको जीवनस्तर सुधार्नका लागि विभिन्न अनुदान र प्रशिक्षण कार्यक्रमहरू चलाइन्छ, जसले उनीहरूलाई आधुनिक कृषि प्रविधिको बारेमा जानकारी दिन्छ र उत्पादन वृद्धि गर्न मद्दत पुर्याउँछ।
यसरी, तिलाठी कोइलाडी गाउँपालिकामा सरकारी सार्वजनिक सेवाहरूको वितरणमा सुधार र कार्यान्वयनका लागि विभिन्न योजनाहरू चलाइरहेका छन्, जसले यहाँका बासिन्दाहरूको जीवनस्तर सुधार्न महत्त्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गर्दैछन्।
प्रकाशकः सजिलो मीडिया ग्रुप प्रा. लि
सम्पादकः सुस्मिता सुनार
सूचना विभाग दर्ता नं. ४९७७ - २०८१/ २०८२
काठमाडौं । अबदेखि तीनकुने र आसपाको क्षेत्रमा कुनै पनि प्रकारका सभा, विरोध प्रदर्शन र धर्ना आदीका कार्यक्रमहरु गर्न अनुमति गर्न नदिन संसदीय समितिले निर्देशन दिएको छ । शुक्रबार बसेको प्रतिनिधि सभा अन्तर्गतको राज्य व्यवस्था तथा सुशासन समितिको बैठकको निर्णय सुनाउँदै सभापति रामहरी खतिवडाले यस्तो निर्देशन दिएका हुन । उनले भने,‘काठमाडौंको तीनकुने र