
रुकुम–पश्चिमको त्रिवेणी गाउँपालिकामा यस वर्ष अदुवा उत्पादनको वृद्धि भएको छ, जसका कारण त्यहाँको अदुवा बजारमा राम्रो वृद्धि र मूल्य वृद्धिको अनुभव गरिएको छ। कृषि शाखा प्रमुख रमेश पुनका अनुसार, त्रिवेणी गाउँपालिकाबाट यस वर्ष लगभग ६ करोडको अदुवा बिक्री भएको छ। यसबाट किसानहरूले कुल ५ करोड ९२ लाख रुपैयाँ आम्दानी गरेका छन्।
त्यहाँका किसानहरूले १५ हजार ६ सय क्विन्टल (१५ दशमलव ६ मेट्रिकटन) अदुवा उत्पादन गरेका छन्। त्रिवेणी गाउँपालिकाका १० वडामा रहेको १ हजार ९५० परिवार अदुवाखेतीमा संलग्न छन्। प्रत्येक किसानले सामान्यतया २ रोपनीभन्दा बढी जग्गामा अदुवा खेती गर्दै आएका छन्। कुल १९५ हेक्टर जग्गामा अदुवा उत्पादन भइरहेको छ।
कृषि शाखा प्रमुख पुनले थप जानकारी दिएका छन् कि, प्रत्येक रोपनी क्षेत्रमा ४ क्विन्टलभन्दा बढी अदुवा उत्पादन हुने गरेको छ। यस वर्ष किसानहरूले प्रतिक्विन्टल ३,८०० रुपैयाँभन्दा बढी मूल्यमा अदुवा बिक्री गरेका छन्।
सन् २०२३ को आर्थिक वर्षमा त्रिवेणी गाउँपालिकामा २,६०० परिवारले अदुवाखेती गर्दै आए पनि यस वर्ष उक्त संख्या ६५० ले घटेर १,९५० परिवारमा सिमित भएको छ। तथापि, व्यापारिहरू गाउँमा पुगेर अदुवा खरिद गर्ने भएकाले बजारमा कुनै समस्या उत्पन्न भएको छैन।
विभिन्न कृषकहरूले आफ्नो अनुभव बाँडेका छन्। त्रिवेणी–४ खुम्चेरीका कृषक नरबहादुर खड्काले यस वर्ष अदुवा बिक्रीबाट १ लाख रुपैयाँ आम्दानी गरेका छन्। २० वर्षदेखि अदुवाखेती गर्दै आएका उनले निरन्तर खेती गर्दा वर्षको मौसममा २ लाख रुपैयाँसम्म आम्दानी हुने बताएका छन्।
यसै गरी, त्रिवेणी–६ बाँठाकोटका कृषक कमलप्रसाद घर्तीले पनि यस वर्ष अदुवा उत्पादन र मूल्य दुवै राम्रो भएको बताए। उनका अनुसार, गाउँमा प्रतिक्विन्टल ५,००० रुपैयाँमा बिक्री भइरहेको अदुवा र बीउका लागि प्रयोग हुने अदुवा प्रतिक्विन्टल १२,००० रुपैयाँमा बिक्री भइरहेको छ। उनले भने कि, पहिले एक क्विन्टल अदुवाबाट ५ क्विन्टल उत्पादन हुन्थ्यो, तर अहिले उत्पादन घटेर ३ क्विन्टलसम्म सीमित भएको छ। उनले मौसममा आएको परिवर्तन र मलको अभावलाई यसको प्रमुख कारणको रूपमा चिन्हित गरेका छन्।
यस वर्षको अदुवा उत्पादन र मूल्यले त्रिवेणी गाउँपालिकाका कृषकहरूको आम्दानीमा ठूलो योगदान पुर्याएको छ। कृषकहरूले व्यापारिक दृष्टिकोणबाट पनि राम्रो लाभ उठाउन थालेका छन्।